Dolar bizle alay ediyor, hâl⠓operasyon yok” diyorlar!

Dolar bizle alay ediyor, hâl⠓operasyon yok” diyorlar!


Dün dolar yine rekor kırdı.. 17.4’lere kadar çıktı.. Ben yazımı kaleme alırken, 16,2’lere kadar düşse de..

 

Biz çıktığı değer üzerinden yorumlarımızı yapalım..

 

Ne oldu da, doların fiyatı 17.4’lere kadar çıktı?

 

Türkiye’nin verilerinde, hangi rakam kötüye gitti ki, dolar zıpladı?

 

İhracatta azalma mı, ithalatta yükselme mi, işsizlikte artış mı, üretimde azalma mı, cari dengede bozulma mı, cari açıkta artış mı, bütçede daha önce verilmeyen açık mı, ne?

 

Duyuyorum, paradan para kazanan baronlar “Faizi bir puan daha indirdiniz ya.. İşte sebep o!” diyecekler..

 

İyi de kuzum..

 

Faizde bir puan, daha önce de indirildi de, çıkartıldı da..

 

Biz “Faiz bir puan inince, doların değeri de otomatikman 1 TL artar. İşte her faiz inidirimindeki, doların artış miktarı” diye bir şey, bugüne kadar duymadık..

 

Faiz bir puan indiğinde, doların 3 kuruş, beş kuruş yükseldiğini gördük de..

 

13 TL’den 17,4 TL’ye çıktığını, yani 4 TL değer kazandığını hiç görmedik..

 

% 20 değer artışını hiç görmedik..

 

Tam bu noktada..

 

Bir yandan, “Faizdeki sadece % 1’lik değişiklik, sen ne değerliymişsin be!” diyoruz..

 

“% 1’lik faizdeki iniş, kimleri nasıl saldırttırıyor.. Topu topu sadece 1.. Yüzde 1.. Yüzde bir indiriyorsun.. % 20 ile saldırıyorlar.. Oyun ne kadar büyük, ne kadar acımasız..” diyoruz..

 

Ve nihayetinde de..

 

Biz diyoruz ki, “İşte kanıtı. İşte apaçık görünen gerçek. Duyduk duymadık demeyin, ey millet.. Operasyon var, operasyon!”

 

Birileri hâlâ, gözümüzün içine baka baka, “Bu bir operasyon değil” diyor..

 

“Olması gereken zaten buydu, oldu” diyorlar..

 

O zaman, bize de, ayrıntılara girmek düşüyor..

 

Laikçi seküler ekonomistlerin söylemleri ile kendilerine cevap vermek düşüyor..

 

Düne kadar, bu arkadaşlar ne diyorlardı:

 

“İthalat, ihracattan fazla ise, döviz değer kazanır, bunun başka bir yolu yok beyler.. Eğer döviz değerlenmesin istiyorsanız, ithalatı azaltacak, ihracatı artıracaksınız. Bunun başka bir yolu yok..”

 

Tam da Türkiye, bu ekonomistlerin dediğini yaptı..

 

Geçtiğimiz yıllara.. Geçtiğimiz aylara göre..

 

İthalattaki artış oranını azalttı.. İhracattaki artış oranını yükseltti.

 

2021 Ağustos rakamları bu yönde geldi..

 

2021 Eylül, Ekim, Kasım rakamları ardı ardına.. Hep ithalatın azaldığı, ihracatın ise arttığı rakamlar olarak gerçekleşti..

 

Ama gelin görün ki..

 

İthalatın, ihracatı kat kat geçtiği dönemlerde 6 TL olan dolar, şimdi ihracatın ithalata çok yakın bir miktara ulaştığı dönemde, 17,4’e çıktı..

 

Ve düne kadar bize “Ekonominin değişmez kuralı budur” diyerek, ithalat ihracat dengesini gösterenler..

 

Şimdi o denge toparlanırken dövizin yükselişindeki anlamsızlığı izah etmeleri gerekir iken..

 

“Yok, yok.. Operasyon yok.. Döviz, olması gereken değerde” diyorlar.. 

 

Yine o çok bilmiş laikçi ekonomistler, düne kadar, “Cari açık veriyoruz. Cari açık verdiğinizde, açığınızı ne ile kapatacaksınız? Dışardan gelen dövizle.. Dışardan gelen dövize muhtaç iseniz, mecbursunuz, o dövizin yükselmesine razı olacaksınız” diyorlardı..

 

Cari denge, 2021’in Ekim ayında 3,2 milyar dolar fazla verdi..

 

Ama bakıyorsunuz, her ay cari dengenin 2 milyar dolar, hatta 3 milyar dolar açık verdiği dönemlerde dolar 6-7 TL iken..

 

Daha eski yıllara gidersek, dolar 1,5 TL iken..

 

Cari açığımız yıllık 65-70 milyar dolar iken, yurtdışından bu miktarda döviz gelmesini uykulu gözlerle beklediğimiz dönemlerde bile dolar 1,5 TL’ler seviyesinde iken..

 

Şimdi yurtdışından gelecek dövize ihtiyaç kalmadığı bir döneme geçtiğimiz halde..

 

Dolar 17.4 olmuş. Ama onlar bize, “No operasyon” diyorlar..

 

“No operasyon” diyorlar, başka bir şey demiyorlar..

 

“Bütçe açığınız var ise.. Bütçeyi bile denkleştirememiş iseniz.. Ne bekliyorsunuz? Tabii ki borç ile bütçeyi denkleştireceksiniz. Borç demek de, dövizin değerinin artması demek” diyorlardı..

 

Kasım ayında bütçe 32 milyar TL fazla verdi..

 

Bütçenin açık verdiği aylarda dolar 8 TL iken..

 

Bütçe fazla verdiği Kasım ayının hemen sonrasındaki ayda, dolar 17.4 oldu.

 

Diyorlar ki “Yok yok.. Operasyon yok. Döviz normal değerinde. Olması gereken bu!”

 

İşsizlik rakamları, daha düne kadar % 13’ler seviyesinde idi. O günlerde dolar 5-6 TL iken..

 

Şimdi işsizlik oranı % 11.7’ye inmiş..

 

Dolar 17.4’e çıkıyor..

 

Ama bizimkiler hâlâ “Normal.. Her şey, ekonomi teorisyenlerinin dediği gibi.. Hiçbir sorun yok, dövizin bu yükselişinde bir gariplik yok” diyorlar..

 

Hani cari açık, bütçe fazlası, işsizlik oranını falan boşverin..

 

Sadece 17.4’e çıkan doların, hiçbir şey değişmeden 16.2’ye niye indiğini soracağım ama..

 

Elime bir raporla ilgili haber geçti..

 

Batılı şirket, raporunda şöyle demiş:

 

“Bundan sonra Türk Lirası’yla ilgili rapor yayımlamayacağız. Son yayımladığımız Türk lirası tavsiye raporlarını yatırımcıların dikkate almamalarını önemle hatırlatıyoruz..”

 

Yani kibarca şöyle diyorlar:

 

“Verilere bakıyoruz, objektif bir öngörüde bulunuyoruz ama tutmuyor. Burda bir acayiplik var. Bir gariplik var. Ekonominin kurallarına göre yorumluyoruz, tam tersi çıkıyor.. Türkiye özelinde ekonomik tüm tezler iflas etmiş durumda.. Bu sebeple biz de kendi itibarımızı sarsmamak için.. Türkiye hakkında rapor düzenlememe kararı aldık. Çünkü ekonomi bilimi, Türkiye’deki oynaklığı izah edemiyor” diyor.

 

Elin gavuru bile, “operasyon”u resmen raporluyor.. İtiraf ediyor.. İfşa ediyor..

 

Ama bizim içimizdeki hainler, hâlâ ısrar ediyorlar: “No, no.. No operasyon.. Yes, yes; this is real rate”  diyorlar..

 

Ve dün, dövizdeki operasyon yetmiyor..

 

Bir de..

 

Borsa İstanbul da, operasyona dahil ediliyor..

 

Yüksek orandaki oynaklık sebebi ile, borsada iki defa devre kesici aktif oluyor.. 

 

Bu hikayenin sonucunda, ya ekonomistler, tüm kitaplarını yeniden yazacaklar.. “Cari denge açık verirse, döviz düşük kalır. cari denge düzelirse, döviz yükselir” diyecekler yazacaklar.. Ya da..

 

“Operasyon var, operasyon!” diye, gerçeği kabul edecekler..

Google+ WhatsApp