Afganistan’da seçim sonuçları açıklandı

Afganistan’da seçim sonuçları açıklandı


Afganistan’da 28 Eylül 2019 tarihinde cumhurbaşkanlığı seçimleri yapıldı. Normalde cumhurbaşkanlığı seçimlerinin 20 Nisan 2019 tarihinde yapılması planlanıyordu. Ancak seçimler iki kez ertelendi. Bu erteleme kararlarında ABD ile Taliban arasında yürütülen görüşmelerin de etkisi olmuştu. Hatta en son alınan karara göre Taliban’ın meşru saymadığı için kendisiyle doğrudan görüşmeyi reddettiği Kabil hükümetiyle masaya oturmayı kabul etmesi durumunda cumhurbaşkanlığı seçimleri, Taliban’la yapılacak anlaşmanın ayrıntılarının ortaya çıkmasına kadar ertelenecekti. Ancak 5 Eylül 2019 tarihinde Taliban’ın, Amerikan askerlerini hedef alan ve bir Amerikan askerinin de hayatını kaybettiği bir saldırı gerçekleştirmesi üzerine ABD’nin tek taraflı olarak görüşmeleri kesme kararı vermesi üzerine anlaşma ümidinin ortadan kalkması sebebiyle 28 Eylül 2019’da seçimler gerçekleştirilmişti. 

Taliban, seçimlerin yapılmasını istemiyor ve engellemek için bütün gücünü kullanacağını belirtiyordu. Seçim propagandalarının devam ettiği dönemde bazı miting yerlerine yönelik saldırılar da düzenledi. Cumhurbaşkanı Eşref Gani’nin bir mitingine yönelik saldırıda 26 kişi hayatını kaybetti.

Seçim günü güvenliğin sağlanması ve oy verme işleminin önündeki güvenlik sorunu engelinin kaldırılması için Kabil hükümeti bütün güvenlik elemanlarını seferber etti. Buna rağmen yine de oy kullanılacağı belirtilen noktaların yarıdan fazlasında güvenlik nedeniyle oy kullanılamadı. Oy kullanma işleminin engellenmesi için seçim günü de saldırılar düzenlendi. Bu saldırılar yüzünden ölenler ve yaralananlar oldu.

Gerek güvenlik sorunlarından ve gerekse halkın seçime çok fazla itibar etmemesinden dolayı 28 Eylül’deki cumhurbaşkanlığı seçimlerinde oy kullanma oranı çok düşük oldu. Resmi açıklamalara göre oy kullanma oranı yüzde yirmide kaldı. Ancak gayri resmi kaynaklarda oy kullananların oranının seçmen listelerinde isimleri geçenlerin yüzde on beşine bile varmadığı iddia edildi.

Bunun yanı sıra her ne kadar seçimin şeffaf olması ve hile iddialarının gerekçelerinin ortadan kaldırılması için bazı uygulamalara başvurulduysa da yine ortaya çıkan manzara bu yönden tatmin edici olmadı ve birçokları seçimlere hile karıştığını iddia etti. O yüzden seçimlere itirazlar oldu, şikayetlerde bulunuldu ve yenilenmesi için çağrılar yapıldı. 

Yapılan itirazlar, şikayetler ve bu sebeple yürütülen sorgulamalar sonuçların çok uzun bir sürede ortaya çıkmasına neden oldu. Afganistan Bağımsız Seçim Komisyonu iki gün önce seçim sonuçlarını açıklayarak Eşref Gani’nin yeniden cumhurbaşkanlığına seçildiğini duyurdu. 

Bağımsız Seçim Komisyonu’nun başkanı Hava Alem Nuristani’nin yaptığı açıklamaya göre Eşref Gani’nin oyların %50.64’ünü alarak cumhurbaşkanlığını yeniden kazandığı tespit edildi. Yapılan tespite göre seçimlerde ikinci sırada yer alan Abdullah Abdullah ise oyların %39.52’sini alabilmişti. Adaylar arasında yer alan ve Sovyet işgaline karşı verilen savaşta Hizbi İslami’nin lideri olarak bayağı popüler olan Gulbeddin Hikmetyar’ın ise sadece %3.85 oranında oy aldığı belirtildi. Seçimde toplamda 14 aday yarışmıştı. 

Ancak itirazların ve şikayetlerin değerlendirilmesi suretiyle beş ay kadar sürdürülen tetkik ve sayımdan sonra yapılan açıklama tatmin edici olmadı. İkinci çıkan Abdullah Abdullah seçim sonuçlarını kabul etmediklerini ifade ederek, oyların şeffaf bir şekilde değerlendirilmemesi durumunda seçim sonuçlarının geçerli olamayacağını belirtti. 

Abdullah Abdullah’ın taraftarlarından olan ve bir dönem Kabil’de siyasi iktidarı ele geçirmek için yürüttüğü savaşla öne çıkan Raşid Dostum da sonuçları kabul etmeyeceklerini söyleyerek, Eşref Gani’nin hükümetine paralel olarak kendi hükümetlerini kuracakları tehdidinde bulundu. 

Bu durum Afganistan’daki cumhurbaşkanlığı seçimlerinin resmen açıklanan sonuçlarının Kabil’deki siyasi oluşumlar arasında bir çıkmaza ve çekişmeye neden olacağını, dolayısıyla Afganistan’da yeni bir ihtilaf cephesinin ortaya çıkabileceğini gösteriyor. 

Google+ WhatsApp